Եթե Հայաստանի կառավարությունը ցանկանում է օգնել տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտին, ապա պետք է չխանգարի

Լուսանկարը՝ Արթուր Պապյանի

Հայաստանի տեղեկատվական տեխնոլոգիաների (ՏՏ) ոլորտի մասնագետների մեծամասնությունը նշում է, որ թեեւ աշխատում է Հայաստանում, բայց իրենց արտադրանքը ներքին շուկայի համար չէ: Այս հանգամանքը  փորձագետ Սամվել Մարտիրոսյանը կապում է Հայաստանի փոքր շուկա ունենալու հետ: Նա նշում է, որ մեր շուկան չի կարող բավարարել որեւէ մեծ կազմակերպության:

«Օրինակ, եթե նայենք տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում ավելի շատ կայացած Իսրայելին, այնտեղ բոլոր սթարթափերը (սկսնակ ծրագրավորողներ-Ա.Ի.) ամբողջ աշխարհի վրա են աշխատում: Այսինքն` Իսրայելի շուկան դիտվում է որպես միջազգային շուկայի մի մաս: Ու դա նորմալ է, որովհետեւ շատ քիչ թեմաներ կան, որոնցով դուք կկարողանաք միայն ներքին շուկայի վրա աշխատելով բիզնեսը պահել»,- ասում է Սամվել Մարտիրոսյանը:

Նա նշում է, որ եթե մի կազմակերպություն զբաղվում է սննդի մատակարարմամբ, կարող է միայն Երեւանում աշխատելով բիզնեսը պահել. «Բայց եթե դուք օրինակ` խաղ եք գրում եւ հույս ունեք այդ խաղով գումար վաստակել, Հայաստանյան շուկայով չեք բավարարվի: Այդ պատճառով լավ է, որ ավելի գլոբալ են մտածում, այլ հարց, որ պետք է այնպես անել, որպեսզի ներքին շուկան հասկանա, որ կարող է ներքին կազմակերպություններին դիմել հարցեր լուծելու համար»:

Ըստ փորձագետի՝ լուծումն այն է, որ հայ բիզնեսմենները հասկանան՝ իրենք կարող են ավանդական մեթոդներից անցնել ավելի նորարականների: «Օրինակ` երկար տարիներ պետք եղան, որպեսզի բիզնեսմենները հասկանան, որ իրենք պետք է կայք ունենան: Բիզնեսը կարող է իր ներքին ավտոմատացման համակարգերն ունենալ: Բանկային ոլորտը արդեն երկար ժամանակ է շատ հարցերում ներքին լուծումներ է տալիս: Դա արագացնում է տեխնիկական աջակցությունը: Այս ոլորտում մեր հայկական ծրագրերը շատ ավելի հաջողակ են: Բիզնեսմենները ուղղակի չեն հասկանում, որ իրենք կարող են ՏՏ ոլորտից շահույթ ստանալ»:

Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտը Հայաստանի կառավարությունը  հռչակել է որպես գերակա: Սակայն ծրագրավորողները շատ հաճախ ուղղակի հրաժարվում են դիմել կառավարության օգնությանը, քանի որ մեծամասամբ մերժում են ստանում: Սամվել Մարտիրոսյանը կարծում է, որ եթե Հայաստանի կառավարությունը ցանկանում է օգնել ՏՏ ոլորտին, պետք է չխանգարի: «Բարեբախտաբար, հիմա հասկացել են, որ պետք է արտոնություններ տան նրանց: Ինքը շատ նոր ծրագիր է, բայց կարծում եմ օգուտ կտա»:

Նա նաեւ կարծում է, որ Հայաստանը պետք է ավելի ազատականացնի վենչուրային կապիտալի ներգրավումը. «Օրինակ` Թուրքիայում վենչուրային ներդրողները շատ ավելի մեծ արտոնություններ ունեն, դրա համար Թուրքիան ահռելի քանակի եկամուտներ է ստանում դրսից: Մենք էլ կարող ենք այդպիսի բաներ անել, եթե հասկանանք, որ հարկերը հենց այսօրվա համար չեն, հետո փողը ավելի մեծ չափով գալու է»:

Սույն հոդվածը հրապարակվել է նաև Լրատվական գործունեություն իրականացնող, ԵՊԼՀ ԹՄՀՖ  Միջազգային լրագրություն, 3-րդ կուրս, երկրորդ խմբի «ՆորՈՒԹ N2» թերթում: Թողարկման պատասխանատուն Մեսրոպ Հարությունյանն է:

Ինչպե՞ս գաղտնի նկարել iPhone-ով. տեղեկագիր

Բոլորս էլ ինչ-որ ժամանակ ունեցել ենք անհրաժեշտություն գաղտնի լուսանկարելու կամ տեսաձայնագրելու որեւէ բան: Սակայն ոչ միշտ է, որ դա հաջողվում է: Հիմնականում շրջապատող մարդիկ նայում են Ձեր հեռախոսի էկրանին եւ տեսնում են, որ նկարում եք:

Apple ընկերության iOS բջջային օպերացիոն համակարգչի 7-րդ եւ 8-րդ տարբերակներում կա գաղտնի նկարելու հնարավորություն: Սակայն ոչ բոլորը գիտեն այդ մասին:

Այս նյութում ցանկանում ենք Ձեզ ներկայացնել, թե ինչպես է հնարավոր iPhone-ով նկարել այնպես, որ ոչ ոք չհասկանա:

Քայլ 1

Անջատեք Ձեր հեռախոսի ձայնը (որպեսզի նկարելիս ձայն չգա) եւ միացրեք տեսախցիկը (Camera): Միացնելու հետո ընտրեք Ձեզ անհրաժեշտ նկարելու ռեժիմը (Photo, Video, Slo-mo, Panorama եւ այլն):

Քայլ 2

Երկու անգամ սեղմում եք հեռախոսի գլխավոր կոճակը (Home button):

Քայլ 3

Բացվում է ծրագիրների միջեւ անցում կատարելու վահանակը (multitasking bar), բայց տեսախցիկը շարունակում է աշխատել:

Քայլ 4

Սեղմում եք ձայնը բարձրացնելու կամ իջեցնելու կոճակներից մեկը. հեռախոսը սկսում է նկարել:

Քայլ 5 

Ծրագիրների միջեւ անցում կատարելու վահանակը չպետք է փակել, ուղղակի մատով աջ եւ ձախ տարեք ծրագրերը ու այդ ընթացքում հեռախոսը պահեք այնպես, որ կարողանաք նկարել Ձեր ուզած կադրը: Եթե շրջապատողները հարցնեն, թե ինչ եք անում կարող եք ասել, որ բաց ծրագրերն եք նայում, իսկ անհրաժեշտության դեպքում ուղղակի սեղմեք այլ ծրագրի վրա եւ տեսախցիկը կդադարի նկարել:

Քայլ 6 

Եթե առանց խոչընդոտների կարողացաք նկարել այն ինչ ուզում էիք, կրկին սեղմեք ձայնը բարձրացնելու կամ իջեցնելու կոճակների մեկը եւ տեսախցիկը կդադարի նկարել:

Apple Watch-ի 7 գործառույթ, որը հաճելի կլիներ տեսնել նոր iPhone-ներում

Apple Watch սարքն իր մեջ ներառում է մի քանի տասնյակ ինովացիոն նոր տեխնոլոգիաներ: Դրանցից որոշները միայն հասանելի կլինեն ժամացույցի համար, իսկ մի քանիսն էլ կարող են հայտնվել Apple-ի այլ սարքերում: Macdigger.ru-ն առանձնացրել է 7 գործառույթներ, որ հաճելի կլիներ տեսնել iPhone-ի նոր մոդելներում:

1. Հավելումներ

Ժամացույցը Apple-ը ընկերության ամենաշատ կարգավորումներ ունեցող սարքն է: Նրա գրեթե բոլոր գործառույթները կարելի է կարգավորել ըստ նախասիրությունների: iOS-ի մյուս տարբերակներում հնարավոր է հայտնվի այս հնարավորությունը եւ օգտատերը կկարողանա էկրանին տեղադրել այն տեղեկատվությունը, որը կարեւոր է իր համար:

2. «Խելացի» ծանուցումներ

Apple Watch-ի ծանուցումները հետեւյալ կերպ են աշխատում. սկզբում օգտատերը տեսնում է ծանուցման փոքր տեսակը՝ ծրագրի նշանը եւ կարճ տեղեկություն, ինչպես նաեւ ուղարկողի անունը եւ ծանուցման ձեւը: Եթե նա շարունակում է նայել սարքին կամ դիպչել էկրանին (կախված սարքի կարգավորումներից), հայտնվում է ծանուցման ավելի մեծ տարբերակը: Այդպիսի ծանուցումներ կարող են հայտնվել օրինակ iPhone 7-ում:

3. Ծրագրի մուգ գույներ

App Store առցանց խանութի եւ այլ գործարանային ծրագրերի կարգավորումների գույները շատ պայծառ են: Դա հատկապես անհարմարությունն է առաջացնում գիշերային ժամերին սարքով աշխատելիս: Իսկ Apple Watch-ի ծրագիրը ավելի մուգ գույներով է պատրաստված: Լավ կլիներ, որ iOS-ի հետագա տարբերակներում հնարավորություն լիներ ընտրելու բաց եւ մուգ գույների միջեւ:

4. Էկրան, որը տարբերում է հպման ուժգնությունը

iPhone-ի նոր մոդելների առանձնահատկություններից մեկը կարող է դառնալ Force Touch տեխնոլոգիայի ապահովումը, որն արդեն գործում է ժամացույցում եւ նոր Macbook-ում: Դա հնարավորություն է տալիս ոչ միայն հասկանալ հպման վայրը, այլեւ ուժգնությունը: Այդպիսով օգտատերը կարող է տարբեր բաներ անել առանց ավելորդ շարժումների:

5. Taptic Engine շարժիչ

Apple Watch-ի ուշադրություն չգրավող ծանուցումները ժամացույցի կարեւորագույն առանձնահատկություններից մեկն է: Taptic Engine ինովացիոն նոր տեխնոլոգիայի շնորհիվ սարքը ծանուցումները ցույց է տալիս շրջապատի համար աննկատ կերպով:

6. «Թվային հպում»

Digital Touch գործառույթի շնորհիվ Apple Watch-ի օգտատերերը ստացել են հնարավորություն նոր ձեւով շփվելու միմյանց հետ: Օգտատերերը կարող են էկրանի վրա սովորական նկար նկարել, որն էլ անիմացիայի տեսքով կհայտնվի ուրիշ մարդու սարքի էկրանին: Apple Watch-ը նաեւ թույլ է տալիս անձայն հպումներ կամ սրտի զարկեր ուղարկել ուրիշներին եւ վերջիններս դա իրենց ձեռքի վրա կզգան:

7. Բոլոր ծանուցումների հեռացում մեկ կոճակով

Apple Watch-ը թույլ է տալիս մեկ հպումով հեռացնել բոլոր նոր ծանուցումները: Հերիք է միայն հպվել էկրանին եւ մի քանի վայրկյան պահել մատը եւ բոլոր ծանուցումները կանհետանան:

Գերման Ավագյան. «Այսօրվա օրենքով գրագողության դեմ պայքարելն անիմաստ է»

«Ես ընդհանրապես չեմ հասկանում, թե ինչու են մարդիկ կայք բացում, եթե չեն կարող նյութերով ապահովել: Փաստորեն, օրենքը ցանկացած մարդու թույլ է տալիս կայք բացել եւ ուրիշների հասցեին վիրավորանքներ գրել: Ու այդ կայքերում, բացի  էլեկտրոնային փոստի հասցեից, ոչինչ չկա, եւ դու նրանց դեմ ոչինչ չես կարող անել: Ինձ թվում է, եթե նյութ չունես, ֆոտո չունես, գրելու բան չունես՝ պետք է թերթ չտպես»,- անդրադառնալով լուսանկարների գողության դեպքերին, ասաց ազատ լուսանկարիչ Գերման Ավագյանը:

Նա կարծում է, որ «Հեղինակային իրավունքի եւ հարակից իրավունքների մասին» ՀՀ օրենքում հստակ ամեն ինչ գրված է. «Ուղղակի պետք է կարդալ: Օրենքում գրված է, որ վերահրապարակելու համար պետք է հարցնել հեղինակի թույլտվությունը, բայց ոչ ոք չի հարցնում»:

Ըստ Գերման Ավագյանի, օրենքում կա միայն մի խնդիր, որն անիմաստ է դարձնում գրագողության դեմ պայքարելը: Դա փոխհատուցում պահանջելու սահմանափակումն է: Պարոն Ավագյանը առաջարկում է հանել այդ սահմանափակումը. «Օրենքում նախատեսվածը, եթե չեմ սխալվում, 300 դոլարից չի անցնում: Եթե այդ սահմանը հանվի, կարող է շարժ լինել: Օրինակ` եթե ես դատի տամ մեկին եւ շահեմ 300 դոլար ու փաստաբանի գումարը, դատարանը հաշվի չի առնի, որ ես ազատ լուսանկարիչ եմ, աշխատավարձ չեմ ստանում: Ես պետք է ե՛ւ տուն պահեմ, ե՛ւ մեքենա պահեմ՝ գնամ հասնեմ այդ տեղը: Դա ավելի մեծ գումար է: Բացի այդ, կա հնարավոր եկամտի հարցը: Դա այն է, երբ, օրինակ, իմ անունը չի դրվում, եւ 50.000 հոգի լուսանկարը նայում է առանց իմ անունի»:

Ազատ լուսանկարիչը քիչ ֆինանսական միջոցներ ունեցող կայքերի հետ աշխատանքի նոր մեթոդ է մշակել. «Ես նրանց առաջարկում եմ իմ անունը հիպերհղումով լինի, որ սեղմեն դրա վրա եւ տեղափոխվեն իմ կայք: Դա փոխշահավետ գովազդի ձեւ է: Ես գիտեմ, որ եթե իրենք վճարեն, կոպեկներ են տալու: Ես 10 տարի առաջ եմ հասկացել, որ լուսանկարիչը մեր մամուլում չի կարող գումար վաստակել»:

Գերման Ավագյանից հետաքրքրվեցինք, թե ինչո՞ւ իր լուսանկարների վրա տարբերանշան չի տեղադրում, որպեսզի պաշտպանի գողությունից: Նա ասաց, որ երբեմն տեղադրում է, բայց՝ «երբեմն էլ էնպիսի մարդկանց նկար է լինում, որ ինձ թույլ չեմ տալիս դնել: Շատերը լոգո են դնում իրենց գործակալության, նույնիսկ ուրիշի նկարների վրա: Դա ձեւ է, բայց ժամանակ է պահանջում եւ լուսանկարները գնահատողներին զայրացնում է: Ես չեմ կարող, օրինակ, Հրանտ Մաթեւոսյանի նկարի վրա լոգո դնել, ուղղակի ինձ թույլ չեմ տա այդպիսի բան: Դնելուց էլ դնում եմ ներքեւի անկյունում եւ շատ հեշտ է կտրելը»:

Վերջերս համացանցում մեծ աղմուկ բարձրացրեց լուսանկարիչ Էդգար Բարսեղյանի դեպքը: Կայքերից մեկն առանց թույլտվության օգտագործել էր նրա լուսանկարներից մեկը: Ու թեեւ հետո լուսանկարը հեռացրել էին եւ ներողություն խնդրել, լուսանկարիչը մտադիր է փոխհատուցում չստանալու դեպքում դիմել դատարան: Լրատվական այդ կայքի փաստաբանն էլ, ըստ media.am-ի հրապարակման, պատասխանել է, թե լուսանկարը կայքից հեռացնելով՝ վերականգնվել է նաեւ լուսանկարչի խախտված իրավունքը:

Անդրադառնալով այս դեպքին՝ Գերման Ավագյանն ասաց, որ ողջունում է Էդգարի քայլը. «Եթե Էդգարն ի վերջո որոշի դատի տալ, ինձ թվում է, կունենա հաղթելու հնարավորություն: Ես ողջունում եմ, որ ինքը պատրաստ է իր ժամանակը ծախսել նման բաների վրա»:

Նա նշեց, որ չի կարող իր գործընկերոջը դատի տալ. «Ում որ ես կուզենայի դատի տալ, չկան: Ոչ մի ֆիզիկական հասցե նշված չէ, որ ես դիմեմ: Նամակ եմ գրել եւ ոչ մի պատասխան չեմ ստացել: Իսկ նախկին գործընկերոջս դատի տալով միլիոնատեր չեմ դառնա, բայց ես էլ, ինքն էլ խայտառակ կլինենք: Մենք պետք է դաշտը մաքրենք: Միայն լուսանկարների դաշտում չէ խնդիրը, տեքստերի հետ էլ խնդիրներ կան»:

Գերման Ավագյանը վերջերս Ֆեյսբուքում բացել է «Ոչ ֆոտոգողությանը» խումբը: Մեզ հետ զրույցում ասաց, որ գաղափարը առաջացել է «Մեդիա նախաձեռնությունների կենտրոնում» տեղի ունեցած քննարկման ընթացքում. «Առաջին քայլն անելու համար որոշել ենք նման բաներով զբաղվողների անունները գրել»:

Սակայն Գերման Ավագյանը այս խմբից մեծ ակնկալիքներ չունի:

Լուսանկարը (հեղինակ՝ Արա Շիրինյան) վերցված է Գերման Ավագյանի ֆեյսբուքյան էջից եւ օգտագործվում է նրա թույլտվությամբ: 

Սույն հոդվածը հրապարակվել է նաև Լրատվական գործունեություն իրականացնող, ԵՊԼՀ ԹՄՀՖ  Միջազգային լրագրություն, 3-րդ կուրս, երկրորդ խմբի «ՆորՈՒԹ N2» թերթում: Թողարկման պատասխանատուն Մեսրոպ Հարությունյանն է: